Rus birliklerin Ukrayna Harekât Alanındaki harekatının,
-Luhansk’ı ele geçirme maksatlı Donets nehri kuzeyinde Kupyansk, Svatove ile Kreminna kuzeybatısı bölgesindeki taarruzların durduğu, Kreminna güney batısında ise Dibrove ile Donets nehri istikametlerinde düşük tempoda devam ettiği,
-Donbası ele geçirme maksatlı olarak, Donets nehri güneyinde Siversk doğusunda yavaş bir tempoda devam ettiği ve Ukrayna savunma unsurlarının bu taarruzları kontrol altına aldığı,
-Bakhmut kasabasını ele geçirmeye yönelik Bakhmut kasabası kuzeyi ile kasaba içinde Rus taarruzlarının devam ettiği, Rusların kasaba içinde yavaşda olsa başarı göstermeye devam ettiği,
-Yine Donbas bölgesini ele geçirmek maksadıyla bölgenin güneyinde Donetsk şehri batısındaki bölgede özellikle Avdiivka, Pervomaiski ile Marinka kasabaları bölgesinde taarruzlarına devam etmektedir.
Rusya Donetsk bölgesinde Bakhmut’tan 80 km güneydeki Marinka bölgesi arasında toplam 6 ayrı istikamette taarruz etmekte, bu istikametlerdeki taarruzların özellikle Bakhmut ile Marinka bölgesi Ukrayna için hassasiyet yaratmaya devam etmektedir. Ukrayna için Bakhmut bölgesinin uzun süredir önemini korumakta ve uzun süredir muharebede olan iki tugayını yerinde değiştirdi. Artık kasabanın yaklaşık %80 den fazlası Rus kontrolunda. Rus birlikleri her gün bir mahalle, birkaç sokak veya birkaç bina ele geçirerek kasabadaki kontrol oranlarını artırmaktadır. Ukrayna’nın bütün muharebe güçleri ile savunmasına rağmen kısa bir süre sonra Bakhmut’u Ukrayna birliklerinin terk edeceğini söyleyebiliriz.
Rusya’nın bir başarı hikayesi olarak iç kamuoyuna sunmak istedikleri için Bakhmut’u ele geçirmek için en muharip birliklerinden Hava İndirme Birliklerini bölgede kullanmaya başladı. Ancak bu kadar yüksek maliyete neden olan ve çok yüksek muharebe gücü tahsis edilen Bakhmut taarruzundan sonra Rusların aynı hız, tempoda harekâtına devam edemeyeceğini öngörmekteyiz.
Kasabanın terk edilmesi UK içinde bir moral kaybına neden olacaktır. Hem hazırlanan karşı taarruz için zaman kazanmak hem Rus unsurlarına çok fazla zayiat vermek için savunmasına ısrarla devam etmektedir. Ancak Ukrayna unsurlarının geri çekilme yolu üzerindeki kasaba batısında yer alan Khromove bölgesine Rus birliklerinin çok yaklaşması, bu bölgenin de daha güneyindeki İvanıvske – Stupochky arasına Rus unsurların mesafesinin 800 m kalması nedeniyle, Bakhmut kasabası içindeki Ukrayna birliklerini geri çekilmesi zor, hatta çok riskli hale gelmiştir. Belki de geri çekilmeyip adeta direnek noktası şeklinde Rus unsurlarına mukavemete devam edecektir.
Rus unsurları kasaba içinde ve yakın çevresinde hareket kabiliyetini artırmak için ATV türü araçları kullanmaktadır.
Donetsk şehri batısındaki bölgede Avdiivka ile Marinka bölgesi Rusların taarruzlarında en çok yoğunlaştığı bölgelerdir. Marinka’nın Rus hedef hattı olan Donbas batı idari sınırına en yakın bölge olması-48 km- Rusların bu bölgeden asla vazgeçmemelerini sağlıyor.
****Ukrayna Başkanı Vladimir Zelenskiy yaptığı açıklamada,
-Rusya’ya sert bir uyarıda bulunduğu,
-Ukrayna’nın tepkisinin “güçlü” olacağı,
-“Eylemlerimiz güçlü olacak’’, ‘’Askerleri hazırlıyoruz’’, ‘’Silahların teslim edilmesini sabırsızlıkla bekliyoruz.’’ dediği,
-“Ukrayna zaferini olabildiğince yaklaştırıyoruz,
-“Birlik ruhunu maksimum düzeyde sağlıyoruz’’ şeklinde bilgi paylaştı.
****Wagner grubunun lideri, Ukrayna’nın planlanan bahar karşı taarruzuna devam etmesi halinde muhtemelen başarılı olacağı konusunda açıklama yaptı.
“Prigozhin, savaşı sona erdirmek için herhangi bir müzakere fikrini açıkça reddetti ve Rusları, Rusya’nın geçici yenilgisiyle sonuçlansa bile savaşmaya devam etmeye çağırdı.”
****ABD deki Pentagondaki bilgi sızdırılmasından elde edilen bilgiler,
-Ukrayna Harekât Alanındaki Rus kara kuvvetleri tükenmek üzere ve çok az takviye var.
-Ukrayna hava savunması tükendi ve bu da herhangi bir karşı taarruzu Rus hava üstünlüğüne karşı savunmasız hale getiriyor. Dolayısıyla başarı şansı azalmaktadır.
-Amerika Birleşik Devletleri savaşın bu yıl bitmesini beklemiyor.
-Mevcut 544 Rus taburundan 527’sinin Müşterek Harekât Komutanlığı emrinde olduğu ve 474’ünün zaten Ukrayna Harekât Alanı içinde yer almaktadır. Rusya’nın taarruz etmediği savunma-keşif-emniyet harekâtı icra ettiği Zaporizhzhia’da tahmini 23.000 ve Herson’da 15.000 personel olmak üzere önemli sayıda personel ülkenin güneyinde konuşlandırılmış durumda.
Hem bu şekilde tertiplenme hem de Rusların Kırım istikametinde savunma engel ile tahkimatları yapması muhtemel bir Ukrayna karşı taarruzunun bu bölgeyi hedef almasını beklemekteyiz.
-Rusların ciddi oranda personel-malzeme zayiatı vermesi ve bunların ikmal edilmesindeki sorunlarda Rus harekatının hassas yönünü göstermektedir.
-Washington Post’un elde ettiği belgelere göre, Rus özel kuvvetleri veya Spetsnaz kuvvetlerinde çok fazla zayiat verdiği belirtilmektedir.
-Karşı taarruz için teşkil edilen 12 Ukrayna Tugayının kullanılması için hava savunma üstünlüğünün sağlanması gerekmektedir. Ancak Rusların hava savunma mühimmat stoklarının tükenmesi de Ukrayna karşı taarruzunun başarı şansını azaltmaktadır. Aynı şekilde Ukrayna’da temas hattında orta menzilli hava savunması sağlama yeteneği 23 Mayıs’a kadar tamamen bitme noktasına gelecektir.
Bu hassasiyetler için Ukrayna karşı taarruzu, batının vermeyi taahhüt ettiği hava savunma silahlarının gelmesini beklemek zorundadır.
Slovakya, Polonya gibi bazı ülkelerinde Ukrayna’ya uçak sözü vermesi ve bunların Ukrayna’ya gelmeye başlaması da Ukrayna taarruz muharebe gücünü artıracaktır.
– Ukrayna karşı taarruzu için teşkil edilip eğittiği 12 Tugayın eğitimi ve donatılmasıyla ilgili önemli ayrıntılar mevcut.
Rusların bu bilgi kapsamında istihbarat kaynaklarını bu Tugaylara yönelttiği ve konuş yerlerini devamlı takip edeceklerini söyleyebiliriz.
-Ukraynalı yetkililerin düzenli olarak 2023 yılında zafer beklemelerine rağmen, ABD belgeleri, Pentagon’un bunun pek olası olmadığını düşündüğünü, “Rusya’nın Donbass bölgesindeki harekâtında aşırı yıpranmış olması nedeniyle bir çıkmaza doğru gittiği ve bu durumun Rusya’nın 2023’te tüm bölgeyi ele geçirme hedefini engellediği, Rus kuvvetlerine verilen zayiatın, Rusya hedeflerinin boşa çıkacağı ve “2023’ün ötesine uzayan bir savaşla sonuçlanacağı” anlamına geldiği belirtilmektedir.
Ancak Ukrayna içinde bir çıkmazın olduğu, Ukrayna ekonomisini bu kadar uzun sürede bu savaşı karşılayıp karşılayamayacağının belirsiz olduğu gerçeği de vurgulanmaktadır.
Sızdırılan belgelerdeki ABD değerlendirmelerine göre, savaşın 2023 sonrasına sarkacağı, her iki tarafında savaşı sonlandırmasının mümkün olmadığı, Ukrayna için batı desteğinin devam etmesi gerektiği, Rusya için uzayan savaşın Rus muharebe gücünü azaltacağı ve iç kamuoyunda ciddi sorunlara sebebiyet vereceği tahmin edilmiştir.
Ukrayna kuvvetlerinin karşı taarruz harekâtı için ihtiyaç olan çeşitli silah-araç-gereç- mühimmat-uçak vb lerin Ukrayna’ya gelmeye başladığı (12 adet MİG-29 Uçağını Slovakya Ukrayna’ya gönderdi), yakın bir sürede gelmeye devam edeceği, ancak Hava Savunma Sistemleri gibi bazıların daha ne zaman geleceğinin belli olmadığı bu nedenle Ukrayna Karşı Taarruzunun başlama zamanının daha bir süre sonraya ertelendiğini söyleyebiliriz.
(E) Tuğgeneral Levent Köse
Yazar Hakkında: 1960 yılında İstanbul’un Beykoz ilçesinde doğan Levent Köse’nin memleketi Giresun-Görele’dir. İlk ve ortaokulu bitirmeyi müteakip, 1977 yılında Kuleli Askerî Lisesi’nden, 1981 yılında Kara Harp Okulu’ndan mezun olmuş ve çeşitli birliklerde Takım ve Bölük Komutanlığı görevlerinde bulunmuştur. 1992 -1994 yılları arasında Kara Harp Akademisi öğrenimini tamamlayıp Kurmay Subay olarak çeşitli birliklerde ve karargahlarda Şube Müdürlüğü, Öğretim Elemanlığı, Tabur K.lığı, Alay K.lığı, Daire Başkanlığı ve Kurmay Başkanlığı görevlerinde bulunmuştur.
Görevi esnasında, yurt içinde Temel Paraşüt, Atlatıcı Öğretmen ve Yer Ekip Komutanlığı, Serbest Paraşüt, Komando İhtisas, PPBUS kursları ile Silahlı Kuvvetler Akademisi’nde, Milli Güvenlik Akademisi’nde öğrenim görmüş ve yurt dışında Barışı Koruma Harekat Planlaması, İnsani Yardım konusunda Torino-İtalya’da kurs görmüş, Bosna-Hersek’de kısa süreli kurs öğretmenliği, Azerbaycan Türkiye Askeri İşbirliği ve Koordinasyon Kurul Kur. Bşk. lığı görevinde bulunmuş ve 2010 yılında Tuğgeneralliğine terfi etmesi sonrası, Hakkâri Dağ ve Komd. Tug. K. ve Balıkesir Bakım Okulu ve Eğt. Mrk. K. olarak görev yapıp 2014 yılında emekli olmuştur. 2017-2021 yılları arasında Kara Harp Enstitüsü’nde öğretmenlik yapmıştır. 2016 yılında, Selçuk Üniversitesi İletişim Fakültesi’nde yüksek lisans yapmıştır.
