Rus birlikleri Ukrayna Harekât Alanında, Donbası ve Zaporizhia’yı ele geçirme maksatlı olarak, kuzeyde Kreminna bölgesi, güneye doğru siklet merkezi ile taarruz ettiği Bakhmut bölgesi ve Donetsk şehri batısındaki bölgedeki taarruzlarına devam etmektedir.
Rus kuvvetleri Kreminna güneyinde Siversk istikametinde ilerlemeye devam ederken siklet merkezi ile Bakhmut kuzeyi ve güneyinde taarruz harekâtına devam etmektedir.
Ayrıca Donetsk şehri batısındaki bölgede Avdiivka, Pervomaiske ile Marinka bölgesi olmak üzere 3 genel istikamette taarruz harekâtını geliştirme çabasındadır. Özellikle Pervomasike ve Marinka bölgesinde harekâtı başarı göstermeye başlamıştır. Ancak bölgedeki bütün meskûn mahalleri adeta yok ettiğini belirtelim.
Özellikle Bakhmut kasabasına Rus birliklerin girmesi, kasabanın kuzey ve güneyden kuşatılmaya başlaması ile geri çekileceğini değerlendirdiğimiz Ukrayna birliklerinin son ana kadar bölgede savunmaya devam kararı verdiğini görüyoruz. Bakhmut kasabası içinde savunan Ukrayna birliklerinin lojistik ve gerekli desteğin sağlanmasına yönelik tek bir yolun kalması ve bu yolun artık Rus kontroluna geçmeye yakın olması, yine yolun Rus ateşleri ile kontrol edilmesine rağmen geri çekilme emrinin verilmemesini herhalde kasaba içinde birliklerin çepeçevre savunma anlayışı ile devam edeceği ancak, imha veya teslim olmaya doğru hızla gittiğini de ifade etmek lazım. Bu kararı verenlerin hangi askeri gerekçe ile verdiğini de anlamak çok zor. Sadece Ukrayna’ya zaman kazandırmaktan başka mantıklı bir fikir olmadığı görülüyor. Ancak zaman kazanmakla ile birliklerin imhadan kurtarılması arasında bir denge olmasını da unutmamak lazım.
Bakhmut’taki Ukrayna birliklerini Ukraynalı generallerin ziyareti sonrası savunmaya devam kararı çıktığı açıklandı.
Ukrayna yetkililerin yaptığı açıklamadan da anladığımız şekliyle, Ukrayna genel karşı taarruz hazırlıkları ile batının Ukrayna’ya verdiği veya vereceği yeni Tank-ZPT-ZMA-TTZA- TOP-SİHA vb gibi sistemleri kullanacak personelin daha eğitimde olması nedeniyle zamana ihtiyacı olduğunu anlıyoruz. Bu nedenle Bakhmut kasabasında Ruslara karşı savunan birliklerin kazandırdığı her zamana ihtiyaçları var ve bunu vereceği çok miktardaki zayiata rağmen yapmaya devam edeceklerdir.
Ukrayna Cumhurbaşkanlığı Danışmanı Mykhailo Podolyak benzer şekilde 6 Mart’ta Ukrayna’nın Bakhmut savunmasının şu ana kadar “hedeflerine ulaştığını” ve “büyük bir stratejik başarı” olduğunu belirtti.
Bakhmut, esasında operatif veya stratejik olarak çok önemli bir bölge değildir. Bakhmut’u almak, Rusya’nın Donetsk Oblast’ta daha fazla ilerlemesi için taktik olarak belki gerekli ama yeterli değil. Ayrıca Rus kuvvetleri şimdiden şehir için savaşırken o kadar ağır kayıplar aldılar ki, Rus taarruz muhtemelen şehri ele geçirdikten sonra sona erecek veya yavaşlayacaktır. Bu nedenle, Bakhmut’un kaybı, Ukrayna için büyük bir endişe kaynağı olmaması gerektiğini değerlendiriyoruz. Ancak Ukrayna’nın bu kasabada neden bu kadar zayiat verme pahasına savunmasına devam ettiğini de anlayamıyoruz. Zira o bölgedeki birliklere gerçekten ihtiyacı olacak. Baharda genel bir karşı taarruz yapma niyetindeki Ukrayna’nın bu birliklere ihtiyacı olacağı çok açık.
Bakhmut’un bölge ve her iki taraf için çok önemli olmamasına rağmen, Ukrayna’nın Bakhmut için verdiği mücadele, bölgede ki Rus kuvvetlerinin mevcut yapısı, bu bölgede kullanılan aşırı Rus muharebe gücü nedeniyle Bakhmut stratejik olarak önemli hale geldi. Son zamanlarda bazı Batılı kaynakların raporları, Ukrayna’nın özel insan gücünü ve sınırlı sayıdaki askeri teçhizatını, esas olarak sadece top yemi olan Wagner Grubu hapishane askerlerine karşı kullandığını ileri sürdü ve böyle bir kullanımın, Rusya’nın Ukrayna’ya göre yüksek kayıp oranlarında bile Ukrayna’nın aleyhine olacağına dikkat çekti. İnsan kaynağı açısından Rusya’nın Ukrayna’ya karşı daha geniş imkanlarının olması esasında Ukrayna’yı, daha az riskli yani daha az zayiata sebebiyet veren hareket tarzlarını kullanması gerekmesine rağmen Ukrayna komutanların bunu yapmadıklarını gördük. Eğer kısa süre sonra Bakhmut Rusya’nın tamamen kontroluna geçip orada savunan askerler teslim veya imha olursa bu durum Ukrayna’da bir moralsizliğe bir güvensizliğe neden olacağını da görmekteyiz.
Ukrayna ordusu, Rus birlikleri tarafından kuşatılma riskine rağmen Doğu Ukrayna’daki muharebelerin merkez üssü olan Bakhmut’u savunmaya devam edecek. Ukrayna Cumhurbaşkanı danışmanı Mykhailo Podoliak, “Ordu arasında, durumun değişmesi durumunda paralel olarak yeni savunma hatları inşa ederken, şehri savunmaya devam etme ve Rus muharebe gücünü tüketme ihtiyacı konusunda bir fikir birliği var” dedi. Ona göre, “Bakhmut’un savunması, Rus kuvvetlerini tüketerek hedeflerine ulaştı”, bu da Ukrayna ordusuna “bir karşı taarruza hazırlamak için on binlerce askeri” eğitmesi için zaman kazandırdı. Podoliak , “Askeri liderlik bir noktada daha avantajlı konumlara çekilmeye karar verse bile, Bakhmout’un savunması büyük bir stratejik başarı olacaktır .” dedi. Ancak, şu anda Ukrayna’nın olası bir geri çekilmesine ilişkin herhangi bir kararın alınmadığını söyledi.
Ukrayna Genel Kurmay Başkanlığı, bugün erken saatlerde, son aylarda her iki tarafın da ağır kayıplar verdiği Bakhmut’taki mevzilerini “güçlendirme” niyetini açıkladı. Rus birlikleri son haftalarda şehrin kuzeyine ve güneyine ilerleyerek Ukrayna’nın dört ikmal yolundan üçünü kesti ve çıkış yolu olarak yalnızca daha batıya, Chassiv Yar’a giden yolu bıraktı.
Zelensky yaptığı açıklamada,
‘’Ukrayna’nın her tarafını savunuyoruz ve savunmaya devam edeceğiz” dedi. “Zamanı geldiğinde ülkemizdeki her şehri ve köyü özgürleştireceğiz. Ve Ukrayna’ya karşı atılan her kurşunun, Ukraynalılara karşı yapılan her aşağılık eylemin hesabını işgalciye vereceğiz.” dedi.
Ukrayna güçleri kuşatma altındaki Bakhmut şehrini savunmaya devam ederken, Rusya’nın Wagner gücünün lideri, mühimmat eksikliği nedeniyle birliklerinin konumunun tehlikede olabileceğini söyledi. Bu durumun Rus birliklerini nasıl etkileyeceğini göreceğiz. Bölgede aşırı muharebe gücü ve askeri teçhizat, mühimmat sarf eden Rus harekatının Bakhmut düşse dahi batıya doğru harekatının yavaşlayacağı veya belli bir süre durabileceğini anlıyoruz.
CNN de paylaşılan bir bilgiye göre, Bakhmut’ta her bir Ukrayna’lı zayiata karşılık Rusya’nın 5 asker zayiatı verdiğini açıklamasını doğru kabul etsek de, Rus insan kaynağının sayısal olarak Ukrayna’ya göre daha fazla olması da Ukrayna’yı daha az zayiat ile sonuçlanacak hareket tarzlarını uygulamaya yöneltmeli.
**** Rusya Ekim ayında Müşterek Harekât Komuta yapısındaki değişiklik sonrası Ukrayna’yı teslime zorlamak için Ukrayna alt yapısını hedef alan büyük oranda füzelerin kullanıldığı füze taarruzlarına başlamıştı. İlk olarak 10 Ekim günü başlayan bu taarruzlar genelde 10-15 günlük süreçler ile devam eti ve,
-17 Ekim, 31 Ekim, 15 Kasım, 23 Kasım, 5 Aralık, 16 Aralık, 29 Aralık, 31 Aralık, 14 Ocak, 26 Ocak, 10 Şubat ve 16 Şubat günlerinde büyük çaplı füze taarruzları icra edildi.
-Bu füze taarruzları arasındaki sürede Rusların hazırlık için gerekli ihtiyaç oldukları süredir. 16 Şubat’taki füze taarruzu sonrası tam 19 gün geçti ve Rus füze taarruzu tekrar yapılmadı. Buda Rus füze stoklarındaki ciddi azalmanın bir sonucudur. Hem Ukrayna teslim olmadı gerçi alt yapıya ciddi zarar verdiler ama füze stokları da tükendi.
****Ukraynalı yetkililere Sakarya savaşı öncesi İsmet İnönü ile durumu değerlendirip geri çekilmeye karar veren büyük önder Atatürk’ün şu kararını hediye edelim,
‘’Orduyu, Eskişehir’in kuzey ve güneyinde topladıktan sonra, düşman ordusuyla aramızda büyük bir açıklık bırakmak gerekir ki, orduyu derleyip toparlamak ve güçlendirmek mümkün olabilsin. Bunun için Sakarya’nın doğusuna kadar çekilmek yerindedir. Düşman hiç durmadan takip ederse, hareket üssünden uzaklaşacak ve yeniden ikmal hatları kurmaya mecbur olacak; herhalde beklemediği birçok güçlüklerle karşılaşacak, buna karşılık bizim ordumuz toplu bulunacak ve daha elverişli şartlara sahip olacaktır. Bu şekildeki çekilişimizin en büyük sakıncası, Eskişehir gibi önemli yerlerimizi ve birçok topraklarımızı düşmana bırakmaktan dolayı kamuoyunda doğabilecek manevî sarsıntıdır. Fakat kısa zamanda elde edebileceğimiz başarılı sonuçlarla, bu sakıncalar kendiliğinden ortadan kalkacaktır. ASKERLİĞİN GEREĞİNİ KARARSIZLIĞA DÜŞMEDEN UYGULAYALIM. BAŞKA TÜRDEN SAKINCALARA KARŞI KOYABİLİRİZ.’’
(E) Tuğgeneral Levent Köse
Yazar Hakkında: 1960 yılında İstanbul’un Beykoz ilçesinde doğan Levent Köse’nin memleketi Giresun-Görele’dir. İlk ve ortaokulu bitirmeyi müteakip, 1977 yılında Kuleli Askerî Lisesi’nden, 1981 yılında Kara Harp Okulu’ndan mezun olmuş ve çeşitli birliklerde Takım ve Bölük Komutanlığı görevlerinde bulunmuştur. 1992 -1994 yılları arasında Kara Harp Akademisi öğrenimini tamamlayıp Kurmay Subay olarak çeşitli birliklerde ve karargahlarda Şube Müdürlüğü, Öğretim Elemanlığı, Tabur K.lığı, Alay K.lığı, Daire Başkanlığı ve Kurmay Başkanlığı görevlerinde bulunmuştur.
Görevi esnasında, yurt içinde Temel Paraşüt, Atlatıcı Öğretmen ve Yer Ekip Komutanlığı, Serbest Paraşüt, Komando İhtisas, PPBUS kursları ile Silahlı Kuvvetler Akademisi’nde, Milli Güvenlik Akademisi’nde öğrenim görmüş ve yurt dışında Barışı Koruma Harekat Planlaması, İnsani Yardım konusunda Torino-İtalya’da kurs görmüş, Bosna-Hersek’de kısa süreli kurs öğretmenliği, Azerbaycan Türkiye Askeri İşbirliği ve Koordinasyon Kurul Kur. Bşk. lığı görevinde bulunmuş ve 2010 yılında Tuğgeneralliğine terfi etmesi sonrası, Hakkâri Dağ ve Komd. Tug. K. ve Balıkesir Bakım Okulu ve Eğt. Mrk. K. olarak görev yapıp 2014 yılında emekli olmuştur. 2017-2021 yılları arasında Kara Harp Enstitüsü’nde öğretmenlik yapmıştır. 2016 yılında, Selçuk Üniversitesi İletişim Fakültesi’nde yüksek lisans yapmıştır.
