2021 yılı içerisinde imzalanan Ar-Ge projeleri için Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB) ve paydaşları tarafından Savunma Sanayii Başkanlığı Nuri Demirağ Konferans Salonu’nda “Ar-Ge Projeleri İmza Töreni” gerçekleştirildi.
Savunma Sanayii Başkanı Prof. Dr. İsmail Demir, 2021’de başlatılan Ar-Ge projeleri için SSB’de düzenlenen imza töreninde yaptığı konuşmada, başkanlık olarak Ar-Ge projelerine destek vermenin temel gayeleri arasında olduğunu söyledi.
Ar-Ge çalışmaları olmadan teknolojiyi yakalamanın hayal olduğunu belirten Demir, Türkiye’ye uygulanan gizli ve açık ambargolar neticesinde verilmeyen ürünleri ikame etmek gibi konularda Ar-Ge’nin önemine dikkat çekti.
“Türkiye’nin Belirli Alanlarda En İyi Olmaya Soyunması Gerekiyor”
Demir, “Ürüne giden yolda bir kısım konularda mevcut teknolojileri yakalamak, bulunduğumuz ortamda ülkemize uygulanan çeşitli kısıtlar, gizli ve açık ambargolar neticesinde bize verilme imkânı olmayan ürünleri ikame etmek veya verilse bile stratejik ve teknolojik bağımsızlığını sağlamak üzere bu konuda çalışmalar yapmak mecburiyetindeyiz. Belirli oranda yerlilik konuşurken veya ülkemizin bağımsız savunma sanayiine sahip olmasını, yurt dışı bağımlılığının azalmasını hedeflerken şunu da özellikle vurgulamak istiyorum; artık Türkiye’nin belirli alanlarda en iyi olmaya soyunması gerekiyor. Bu bir mecburiyet” dedi.
Savunma Sanayii Başkanlığının Ar-Ge alanında 4.1 milyar lira değerinde proje çalışmasını başlattığını açıklayan Demir, şöyle devam etti:
“Ülkemizde Ar-Ge’ye verilen önem ve ayrılan kaynak giderek artmakta. Bu da son yıllarda memnuniyetle gördüğümüz bir husus. SASAD tarafından yayımlanan Savunma ve Havacılık Sanayii Performans Raporunda yer alan Ar-Ge verilerine baktığımızda, savunma sanayii sektöründe, 2020 yılında 325 milyon doları öz kaynaklardan olmak üzere Ar-Ge alanında toplam 1 milyar 240 milyon Dolar harcandığını görüyoruz. Bu rakam toplam sektör cirosunun yaklaşık yüzde 14’üne tekabül etmektedir. Bu oran, sektörümüzün özgün ürün ve teknoloji geliştirmeye verdiği katkının bir göstergesi niteliğindedir. Başkanlık olarak da Ar-Ge alanında 4.1 milyar TL değerinde proje çalışmasını başlattık ve son 5 yılda 1.2 milyar lira değerinde proje gerçekleştirdik. Son SSİK toplantımızda açıklamada görüldüğü gibi kritik ve ileri teknolojilerin geliştirilmesinde Ar-Ge’nin önemine dikkat çekilmiş, savunma sanayiinde yurt dışından alınan her türlü teknolojinin ülkemizde geliştirilmesinin tam bağımsız savunma sanayii için mutlak gereklilik olduğu, sektörün bu alanda yaptığı çalışmalara desteğin süreceği de vurgulanmıştır. Bu çalışmalarımızı Türkiye’nin ortak aklını kullanarak yapmak istiyoruz.”
“Hedefimiz Ortak Aklı Harekete Geçirmek”
SSB Ar-Ge ve Teknoloji Yönetimi Dairesi Başkanı Dr. Şaduman Aziz de törende gerçekleştirdiği sunumda, bütüncül Ar-Ge yaklaşımını benimsediklerinin altını çizerek, “Geleceğin teknolojilerine yatırım yaparak hem Silahlı Kuvvetlerimizin hem de platformlarımızın operasyonel alanda sürpriz etkisi yaratacak ileri teknolojilere sahip olmak ve bu teknolojik dönüşümü “Odak Teknoloji Ağı” adı altında yönetmek üzere tam bağımsız bir savunma sanayii hedefimizle çalışmalarımıza devam ediyoruz.” dedi.
2021 yılı içinde sözleşmesi imzalanan 13 Ar-Ge projesi şu şekilde:
- Sürü Sistemleri için Tasarsız Ağ Geliştirilmesi (SAHRA) Projesi
- Sürü-Sürü Hava Angajmanları İçin Yapay Zekâ Teknolojileri Geliştirilmesi (SUMRU) Projesi
- 6G Araştırma Geliştirme Çalışmaları (6G AR-GE) Projesi
- Sürü Sistemleri için Dağıtık Karar Verme Altyapısı Geliştirilme (AHENK) Projesi
- Siber Savunma Simülasyon Platformu (SİBERSİM) Projesi
- Şifre Atakları için Dağıtık ve Yüksek Performanslı Hesaplama Sistemi Geliştirilmesi (ANAHTAR) Projesi
- Enerji Kritik Alt Yapılara Yönelik Siber Güvenlik Yeteneklerin Geliştirilmesi (SİNERJİ) Projesi
- Sınır Güvenliği İhlallerinin Yapay Zeka Tabanlı İHA’lar İle Tespiti (AHLAT) Projesi
- Reçine Ön Emdirilmiş Elyaf Geliştirilmesi (DEMET) Projesi
- Yönlendirilmiş Enerji Biriktirme Eklemeli İmalat Teknolojisi ile Fonksiyonel Geçişli Malzeme Proseslerinin Geliştirilmesi (YÖNTEM) Projesi
- Havacılık Motor Malzemeleri Geliştirilmesi Programı FAZ-2 (KÜLÇE) Projesi
- Lazer Detonatör Geliştirilmesi (LADES) Projesi
- Kimyasal ve Biyolojik Savaş Ajanlarına Karşı Yeni Nesil Dekontaminasyon Teknolojisi Geliştirme (DEKON) Projesi
İmzalanan Projeler Kapsamında;
- Sürü Sistemleri için Tasarsız Ağ Geliştirilmesi (SAHRA) Projesi kapsamında insansız platformlar arasında ilave bir haberleşme altyapısı (uydu, LTE vs.) ihtiyacı duymaksızın sürü halinde görev yapabilmesine olanak sağlayan güvenli hareketli tasarsız ağ yapısı kurulması amaçlanmaktadır. Milli imkanlarla geliştirilecek sistem, bütün insansız platformlar üzerinde entegre edilebilecek olup, düşük maliyet, boyut, ağırlık ve güç tüketimine sahip olacak.
- Sürü-Sürü Hava Angajmanları İçin Yapay Zekâ Teknolojileri Geliştirilmesi (SUMRU) Projesi ile çok sayıda birimden oluşan sürü sistemlerinin merkezcil bir sistemden bağımsız şekilde komuta edilmesini ve karşı taraftaki sürü elemanlarını etkisiz hale getirmesini sağlayan güdüm algoritmaları geliştirilecek. Bu algoritmalar makine öğrenmesi, pekiştirmeli öğrenme, oyun teorisi ve müfredat öğrenimi gibi yenilikçi bilimsel konseptler doğrultusunda geliştirilecek.
- 6G Teknolojileri Geliştirilmesi (6G Ar-Ge) Projesi ile yapılacak Ar-Ge çalışmaları sayesinde bir sonraki önemli teknoloji olarak hayatımızda yer edinmesi beklenen 6G alanında ülkemizin standartlara girdi yapan ve patent geliştiren bir konuma kavuşması amaçlanıyor.
- Sürü Sistemleri için Dağıtık Karar Verme Altyapısı Geliştirilmesi (AHENK) Projesi ile sürü unsurları arası iletişim dili tanımlanması ve gerçekleştirilmesi ile dağıtık karar verme mekanizmasına yönelik kütüphaneler ve algoritmalar gerçekleştirilmesi amaçlanıyor. Stratejik, operatif ve taktik seviyede pek çok uygulamada TSK’nın karar verme yeteneğinin artırılması planlanıyor.
- Siber Savunma Simülasyon Platformu (SİBERSİM) Projesi kapsamında dünya üzerinde farklı lokasyonlarda yer alacak bal küpü sistemleri üzerinden yakalanacak saldırıların tespiti ve analizi yapılarak zararlı yazılımların etkinliklerinin ölçülmesine yönelik bir simülasyon platformunun geliştirilmesi hedefleniyor.
- Şifre Atakları için Dağıtık ve Yüksek Performanslı Hesaplama Sistemi Geliştirilmesi (ANAHTAR) Projesi kapsamında kurumsal iş yüklerinin yönetimi için ihtiyaç duyulan araç ve özelliklere sahip, ölçeklenebilir, yüksek performanslı ve dağıtık hesaplama mimarisiyle çalışan şifre çözümleme sistemleri geliştirilmesi sağlanacak.
- Enerji Kritik Alt Yapılara Yönelik Siber Güvenlik Yeteneklerin Geliştirilmesi (SİNERJİ) Projesi ile kritik enerji altyapıları için siber atak ve savunma platformlarının birbirinden bağımsız olarak geliştirilmesi, bu platformların birbirlerine karşı farklı senaryolarda yarıştırılarak, bu alandaki savunma kabiliyetlerinin güçlendirilmesi amaçlanıyor.
- Sınır Güvenliği İhlallerinin Yapay Zeka Tabanlı İHA’lar İle Tespiti (AHLAT) Projesi ile Derin Pekiştirmeli Öğrenme tekniği ile eğitilmiş, dağıtık görev paylaşımı yapan otonom mini-İHA sürüsü ile optimum zamanda ve rotada sınır hattı boyunca arazi taraması yaparak, askeri timin etrafındaki illegal unsurlarının tespitini gerçekleştiren bir gözetleme sistemi geliştirilecek.
- Reçine Ön Emdirilmiş Elyaf Geliştirilmesi (DEMET) Projesi kapsamında geliştirilecek reçine ön emdirilmiş elyaf malzemeler havacılık ve uzay endüstrisinde kompozit basınçlı tanklar ile yapısal gövdelerin üretimlerinde kullanılıyor. Bu malzemeler kontrollü reçine miktarı, sarım kolaylığı, uzun kullanım ömrü, istikrarlı son ürün performansı, düşük atık malzeme oranı, yüksek üretim hızı ve düşük işçilik maliyeti gibi çeşitli avantajlar sunmakta olup, bu malzemelerin millî imkȃnlarla geliştirilmesi, tedariklerinde son kullanıcı belgesi veya ihracat lisansı talep edilmesi nedeniyle, kritik öneme sahip.
- Yönlendirilmiş Enerji Biriktirme Eklemeli İmalat Teknolojisi ile Fonksiyonel Geçişli Malzeme Proseslerinin Geliştirilmesi (YÖNTEM) Projesi kapsamında yönlendirilmiş enerji biriktirme yöntemi ile eklemeli imalat prosesi için toz püskürtme ve lazer besleme ünitelerinden oluşan robotik sistem geliştirilecek olup bu sistem ile prototip olarak geçişli malzeme yapısından oluşan sıvı yakıtlı roket motoru lüle uzantısı üretilecek.
- Havacılık Motor Malzemeleri Geliştirilmesi Programı FAZ-2 (KÜLÇE) Projesi ile ülkemizin yurt dışı bağımlılığını büyük oranda gidermek amacıyla, Havacılık Motor Malzemeleri Geliştirilmesi Programı FAZ-2 (KÜLÇE) Projesi kapsamında, 2020 yılı içerisinde başlatılan FAZ-1 (CEVHER) Projesi’nin devamı olarak mevcut durumda yurt dışından temin edilen havacılık gaz türbin motor malzemelerinin geliştirilmesi ve toz metalürjisi ile türbin diski üretimi proseslerinin geliştirilmesi sağlanacak.
- Lazer Detonatör Geliştirilmesi (LADES) Projesi kapsamında mühimmatlarda ve uzay çalışmalarına yönelik fırlatma sistemlerinin ateşleme zincirlerinde detonasyon amacıyla kullanılan, yüksek emniyet ve güvenilirlik seviyelerine sahip, ESD/EMI/EMC ve kaçak gerilim gibi etkenlere karşı duyarsız, çoklu ve uzaktan ateşleme imkânı sağlayan yeni nesil detonatör milli imkanlar ile geliştirilecek.
- Kimyasal ve Biyolojik Savaş Ajanlarına Karşı Yeni Nesil Dekontaminasyon Maddesi Teknolojisi Geliştirme (DEKON) Projesi kapsamında kimyasal/biyolojik savaş ajanlarına ve zehirli endüstriyel kimyasallara karşı reaktif dekontaminasyon malzemelerinin geliştirilmesi ve bu malzemelerin toz, sıvı, ped/mendil ve krem/losyon olmak üzere 4 farklı formülasyonu milli imkânlar ile geliştirilecek.
