Rus birlikleri Ukrayna Harekât Alanında,
-Luhansk’ı ele geçirme maksatlı Donets nehri kuzeyinde Kreminna batısı bölgesinde,
-Donbası ele geçirme maksatlı olarak, Donets nehri güneyinde Siversk doğusunda ve siklet merkezi ile taarruz ettiği Bakhmut bölgesinde,
-Yine Donbas bölgesini ele geçirmek maksadıyla bölgenin güneyinde Donetsk şehri batısındaki bölgedeki taarruzlarına devam etmektedir.
Ağırlıklı olarak Lyman istikametinde, Bakhmut kasaba bölgesinde ve Donetsk şehri batısında Avdiivka, Pervomaiske ve Marinka yerleşim birimlerinin Rus taarruzlarının merkez üssü olmaya devam etmektedir. Bakhmut kasabasında Rus birliklerin kasabayı tamamen ele geçirme noktasına geldiğini görmekteyiz.
Rusların Doğu Ukrayna Harekât Alanında,
-Donets nehri ile Rus hududu arasındaki 120 km lik cephede sadece 30 km lik bölgede, -Donets nehri ile Bakhmut kuzeyindeki 40 km lik cephede 20 km lik bölgede,
-Bakhmut kasabasındaki 23 km lik cephede 15 km lik bölgede,
-Donetsk şehri batısındaki 120 km lik cephede 42 km lik bölgede taarruz yapmakta,
-Bölgenin batısı olan Zaporizhia ile Kherson bölgesinde 450 kmlik bölgede ise kuvvet tasarrufu yapıp savunma harekâtı icra etmektedir.
Doğu Ukrayna Harekât Alanında Rusya toplam 753 km lik cephede, 107 km sinde taarruz harekatı, 646 km sinde savunma harekatı icra etmektedir. Bu taarruz harekat cephesinde de özelikle Kreminna, Bakhmut, Avdiivka, Pervomaiske ve Marinka bölgesindeki Rus taarruz harekatı Ukrayna için öncelikli tedbir alması gerekliliği devam etmektedir. Beklenen Ukrayna karşı taarruzu için bu taarruzların durdurulması, yavaşlatılması veya kontrol altına alınması sağlanacakmı yoksa karşı taarruz harekâtı bu gelişmeler dikkate alınmadan mı yapılacak önümüzdeki günlerde göreceğiz.
Rusların Ukrayna Harekât Alanındaki görevli komutanlarından General Rustam Muradov’un muhtemelen verilen kayıplar nedeniyle görevden alındığını ve harekatın başından itibaren görevden çok sayıda Rus komutanın görevden alındığını belirtelim. Rusların Donets nehri kuzeyinde Ukrayna karşı taarruzlarını durdurduktan sonra özellikle Kreminna batısında Lyman istikametinde son bir aydır taarruz harekâtını geliştirmeye başladığını gördük. İlk olarak Zheberets nehrine Rusların yaklaştığı ve Oskil nehri istikametinde devam edeceğini anlıyoruz. Eğer bu bölgedeki Rus harekâtı gelişmeye devam ederse Donets nehri ile Bakhmut arasındaki Ukrayna kuvvetlerinin kuzey yan emniyetinin bozulacağını hatta savunma güvenliğinin tehlikeye düşeceğini belirtebiliriz.
Bakhmut kasabası içinde Rus birlikleri sokak sokak bina bina çatışarak ilerlemektedir. Ukrayna unsurları artık kasaba demiryolu hattına geri çekilmeye başladılar. Hatta bazı unsurların kasabadan tamamen geri çekildiği bilgiside paylaşılmaktadır. Son taktik resme baktığımızda kasabanın çoğunu kontrol eden Rus birlikleri karşısında artık Ukrayna’nın uzun süre savunma yapamayacağı ve her an kasabadan geri çekilebileceklerini görmekteyiz.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelensky, Polonya’da yaptığı açıklamada, Ukrayna kuvvetlerinin gerekirse kuşatmadan kaçınmak için Bakhmut’tan çekileceğini, ancak bunun gerekliliğini henüz değerlendirmediğini belirtti.
Zelensky, 5 Nisan’da Polonya’da düzenlediği basın toplantısında, Ukrayna birliklerinin Bakhmut’ta çok zorlu bir durumla karşı karşıya olduğunu ve Ukrayna birliklerinin Rus kuvvetleri tarafından kuşatılma riskini alması halinde ilgili kararları Kiev’in vereceğini belirtti.
Zelensky’nin açıklaması, Ukraynalı yetkililerin, Ukrayna askeri komutasının, geri çekilmeyi stratejik olarak en uygun seçenek olarak gördükleri zaman ve gördükleri takdirde, Bakhmut’tan çekilme emri vereceğine dair yakın tarihli diğer açıklamalarıyla aynı çizgide.
Bakhmut’ta artık emniyetli bir savunmanın ortadan kalktığı bu günlerde, her an Ukraynalı kuvvetlerin kasabadan tamamen geri çekileceği zamanın geldiğini söyleyebiliriz. Kasabanın Rus kontroluna geçtikten sonra Rus harekâtında aynı tempoda devam etmeyeceğini bir süre durağanlaşacağını, Rus birliklerin yeniden teşkilatlanma-tertiplenme yapacağını ancak, bu sürenin ne kadar süreceğini şimdilik tahmin edemiyoruz.
Benzer durumu Temmuz ayı başında Rusların Sevryodonetsk ve Lyschansk’ın ele geçirmesinden sonra gördük ve bu iki şehir ele geçirildikten aylar sonra Rus harekatının ilerlemeye ve devam ettiğini gördük.
Donetsk bölgesinde Rus harekâtı aynı istikametlerde gelişmeye devam etmektedir. Ukrayna savunması şimdilik emniyetle devam etsede yakın zamanda özellikle Avdiivka bölgesinde ciddi sorunlar ile karşılaşma ihtimali yüksektir.
Ukraynalı yetkililer Rus harekâtını değerlendirdikleri açıklamalarda, Rus kuvvetlerin, lojistikle ilgili büyük sorunları olduğu için her istikamette aynı anda taarruz yapamayacaklar, bu nedenle kuvvet tasarrufu yapıp Zaporizhzhia bölgesinde mayın döşedikleri ve Kırım istikametinde tahkimatlarını güçlendiriyor bilgisini paylaştılar.
Ukraynalı yetkililer,
-Ruslar taarruz harekâtını tüm cephe hattına yayarsa, yeterli lojistiğe sahip olmayacak. Harekât icra ettikleri alanlarda zaten lojistik eksiklikleri var,
-Rusya’nın Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin karşı taarruzundan korktuğunu,
-Karşı taarruza ilişkin bir kararın verileceği an gelecek, ancak o ana kadar tüm çabaların Rusları tüketmeye, insan gücünü ve mümkün olan en büyük miktarda teçhizatı, cephaneyi ve yakıt depolarını yok etmeye yönelik olduğu, Rusların muharebe görevlerine devam etmesini zorlaştıracaktır şeklinde paylaşım yaptı.
****NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, 3 Nisan 2023 de NATO karargahında yaptığı açıklamada ‘Ukrayna NATO’ya katılacak’ dedi, Rusya’nın nükleer tehditlerine karşı da destek sözü verdi. Savaşın başlama nedenlerinden birisi olan Ukrayna’nın NATO’ya katılmama nedeni sanırım Rusya açısından tamamen başarısız oldu.
****Ukrayna haber kanalı ligada çıkan habere göre, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan,
-BM sisteminde reform yapılması gerektiğini,
-İnsanlığın kaderine sadece beş ülkenin karar verdiği dünya düzeni aciz durumda. Acilen BM Güvenlik Konseyi’nde kapsamlı bir reforma ihtiyaç olduğu,
-Aynı zamanda, Rusya ile Ukrayna arasında adil bir barış tesis etme olasılığına olan güvenini de dile getirdiği şeklinde açıklama yaptığını bildirdi.
Haber kanalı yaptığı yorumda,
Türkiye cumhurbaşkanının bu hedefe ulaşılması “taraflara mevcut durumdan değerli bir çıkış yolu sağlayacak ve bölgeyi içine çekildiği girdaptan çıkaracaktır yaklaşımının karşısında, bölgeyi kimin ve neden bir girdabın içine çektiğini Türkiye Cumhurbaşkanı belirtmedi ve her gün sebepsiz yere barışçıl Ukrayna vatandaşlarını da öldüren bir terör devletiyle “adil barış” nasıl sağlanabilir? şeklinde değerlendirdi.
Yine aynı Ukrayna haber kanalındaki bir haberde, Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu’nun, -Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin yaklaşmakta olan karşı taarruzundan endişe duyduğunu, -Türkiye’nin, Rusya’nın Ukrayna’ya karşı savaşında erken ateşkesten yana olduğu, -Bugün yeni bir kan gölüne yol açacak Ukrayna bahar harekâtı hazırlıklarına tanık oluyoruz ve bu bizi endişelendiriyor,
-Türkiye’nin, Rusya Federasyonu ve Ukrayna ile ilişkilerde her zaman dengeli bir politika izlediği açıklamasına yer verdiler.
Ukrayna haber kanallarında Rus işgalini kınamayan ve Ukrayna ülke savunmasını desteklemeyen bu tür açıklamaları tepki ile karşılayacak açıklamalar yapılmaktadır. Ukrayna askeri-politik liderliği, Rus işgalcilerin Ukrayna topraklarından tamamen çekilmesi ve Moskova’nın askeri yenilgisi olmadan Rusya ile müzakere veya ateşkes yapılamayacağını defalarca ifade ettiğini ve bütün dünyanın bunu anlaması gerektiğini ve kendilerine bu gerçeğe aykırı barış teklif edenlerin maksadını anlamadıklarını şeklinde açıklama yapmaktadır.
Özetle Rusya’nın Ukrayna’dan tamamen çıkmadığı hiçbir barış teklifi Ukrayna’da kabul görmemekte ve gelen bu teklifler Rusya yanlısı anlayış olarak görülmektedir. Ayrıca Ukraynalı yetkililer, Ukrayna’nın belki Rusları ülkeden çıkmasını sağlayabilecek karşı taarruzdan neden endişe edildiğini anlamakta güçlük çektiklerini belirttiler.
****Ukrayna Savunma BakanıAlexei Reznikov, “Bu savaşın yakında biteceğini düşünüyorum. Başlamamasını elbette isterim ama kişisel olarak bu yılın bir zafer yılı olduğuna inanıyorum” dedi.
Ukraynalı yetkililer yapacakları Genel Karşı Taarruza çok güvenmektedirler. Keşke bizlerde aynı güveni duyabilsek ancak muharebe sahası görüntüleri bu güveni sağlamamaktadır. Belki de göremediğimiz veya bilmediğimiz bazı noktalar vardır kim bilir?
**** Ukrayna birliklerin savunma için her türlü silah ve sistemleri kullandığı, mayınlı arazilerden geçit açmak için kullanılan TAMKAR benzeri infilaklı geçit açma sistemi gibi tahrip sistemlerini Rus birliklerine karşı kullanıldığı da tespit edilmiştir.
Rusların ele geçirmeye çalıştığı Bakhmut’tan son görüntüler.
(E) Tuğgeneral Levent Köse
Yazar Hakkında: 1960 yılında İstanbul’un Beykoz ilçesinde doğan Levent Köse’nin memleketi Giresun-Görele’dir. İlk ve ortaokulu bitirmeyi müteakip, 1977 yılında Kuleli Askerî Lisesi’nden, 1981 yılında Kara Harp Okulu’ndan mezun olmuş ve çeşitli birliklerde Takım ve Bölük Komutanlığı görevlerinde bulunmuştur. 1992 -1994 yılları arasında Kara Harp Akademisi öğrenimini tamamlayıp Kurmay Subay olarak çeşitli birliklerde ve karargahlarda Şube Müdürlüğü, Öğretim Elemanlığı, Tabur K.lığı, Alay K.lığı, Daire Başkanlığı ve Kurmay Başkanlığı görevlerinde bulunmuştur.
Görevi esnasında, yurt içinde Temel Paraşüt, Atlatıcı Öğretmen ve Yer Ekip Komutanlığı, Serbest Paraşüt, Komando İhtisas, PPBUS kursları ile Silahlı Kuvvetler Akademisi’nde, Milli Güvenlik Akademisi’nde öğrenim görmüş ve yurt dışında Barışı Koruma Harekat Planlaması, İnsani Yardım konusunda Torino-İtalya’da kurs görmüş, Bosna-Hersek’de kısa süreli kurs öğretmenliği, Azerbaycan Türkiye Askeri İşbirliği ve Koordinasyon Kurul Kur. Bşk. lığı görevinde bulunmuş ve 2010 yılında Tuğgeneralliğine terfi etmesi sonrası, Hakkâri Dağ ve Komd. Tug. K. ve Balıkesir Bakım Okulu ve Eğt. Mrk. K. olarak görev yapıp 2014 yılında emekli olmuştur. 2017-2021 yılları arasında Kara Harp Enstitüsü’nde öğretmenlik yapmıştır. 2016 yılında, Selçuk Üniversitesi İletişim Fakültesi’nde yüksek lisans yapmıştır.
