Genel Maksat Helikopteri Projesi kapsamında, Savunma Sanayii Müsteşarlığı ile projenin ana yüklenicisi TUSAŞ, ana alt yüklenicisi Sikorsky Aircraft ve diğer yerli alt yüklenici firmalar arasında, ABD ihracat lisanslarına müteakiben, sözleşmeler imzalandı. Yaklaşık 11 yıl önce başlayan projenin ana hatlarını burada bulabilirsiniz:
Ocak 2005 tarihli Savunma Sanayii Icra Komitesi (SSIK) karariyla Türkiye’nin Genel Maksat Helikopteri projesi başladı. Programda önce 32 adet helikopter alımı öngörülse de Orman Genel Müdürlüğü’ne 20 adet ve Genelkurmay Elektronik Sistemler Komutanlığı’na 2 adet olmak üzere ihaleye 22 adet helikopter ihtiyacı ilave edildi ve toplam talep 54 adet helikoptere yükseldi. Düzenlenen ilk ihale Aralık 2007 tarihinde gerçekleşen SSIK’da iptal edildi. Türkiye’nin toplam helikopter ihtiyacı 121 adet olarak revize edilirken deniz şartlarına uyumlu olması için farklı üretim yolu kullanılan 12 adet (Deniz Kuvvetleri Komutanlığı’na 6 adet, Sahil Güvenlik Komutanlığı’na 6 adet) helikopter ihale kapsamı dışına çıkarıldı. Böylece ihale 109 adet helikopter ile sınırlandırdı.
İhaleye katılan İtalyan AgustaWestland firması prototip halindeki NH-90 helikopterini Amerikalı Sikorsky ise Türk Silahlı Kuvvetleri envanterinde yer alan Black Hawk helikokopterini teklif etti. İki firmayla yürütülen görüşmeler 2010 yılında tamamlansa da karar Nisan 2011’de düzenlenen SSIK’ya kadar bekledi. Bu tarihte Sikorsky Black Hawk seçildi. Mayıs 2011’de IDEF’te düzenlenen törenle Sikorsky ve SSM sözleşme görüşmelerine başladı. Yaklaşık üç yıl süren görüşmeleri Şubat 2014’de TUSAS ile Ana Yüklenicilik; Sikorsky ile TUSAS arasında Ana Alt Yüklenicilik; TUSAS ile ASELSAN, TEI ve Alp Havacılık arasında Alt Yüklenicilik sözleşmeleri imzalanmasıyla yeni bir döneme girdi. Ancak beklenen gelişme Off-set anlaşmalarında bir türlü sağlanamadığı ve ABD ile Türk makamları arasında lisans anlaşmaları konusunda çözüm sağlanamadığı için bu güne kadar bekledi. Bugün Savunma Sanayii Müsteşarlığı’nın duyurusu ile Şubat 2014’de belirlenen üretim modeli ile üretimin önü açılmış
Lisans altında üretim projesinde TUSAS/TAI (Ana Yüklenici) ASELSAN (Alt Yüklenici), TEI (Alt Yüklenici), Alp Havacılık (Alt Yüklenici) kabul edilirken helikopterin asıl üreticisi Sikorsky (Ana Alt Yüklenici) görevini üstlendi.
Proje kapsamında helikopter 89 helikopter ortak konfigürasyonla, Orman Genel Müdürlüğü’nün 20 adet yangınla mücadele helikopteri özel görev konfigürasyonuyla üretilecek. İhtiyacı karşılanacak birimler ve adetler şöyle:
Kara Kuvvetleri Komutanlığı: 20 adet
Hava Kuvvetleri Komutanlığı: 6 adet
Özel Kuvvetler Komutanlığı: 11 adet
Genelkurmay Elektronik Sistemler Komutanlığı: 2 adet
Jandarma Genel Komutanlığı: 30 adet
Emniyet Genel Müdürlüğü: 20 adet
Proje takvimine göre OGM konfigürasyonunda ilk teslim lisansın alınmasından 55 ay sonra gerçekleşirken Ortak konfigürasyonda Kara Kuvvetleri Komutanlığı için ilk teslim lisanstan 57 ay sonra gerçekleşecek.
Sikorsky’nin teklifine göre Türkiye için üretilecek her bir helikoptere karşılık Sikorsky bir helikopteri TUSAŞ tesislerinde ürettirecek ve Sikorsky ihraç edecek.
